Y Geiriadur

The Women’s Railroad

Detholiad o 10 term allweddol yw hwn. Mae’r Geiriadur llawn, gyda dros 300 o dermau, ar gael yn Saesneg. Mae’r cyfreithiau a ddisgrifir yma yn berthnasol yng Nghymru a Lloegr.

Agor y Geiriadur llawn (Saesneg)

cam-drin domestig

domestic abuse

O dan y Domestic Abuse Act 2021 (adran 1), ymddygiad gan un person tuag at berson arall pan fo’r ddau yn 16 oed neu’n hŷn, pan fo cysylltiad personol rhyngddynt (personally connected), a phan fo’r ymddygiad yn gamdriniol. Ystyr ymddygiad camdriniol yw cam-drin corfforol neu rywiol; ymddygiad treisgar neu fygythiol; ymddygiad sy’n rheoli neu’n gorfodi; cam-drin economaidd; neu gam-drin seicolegol, emosiynol neu fath arall o gam-drin. Gall fod yn un digwyddiad neu’n gyfres o ymddygiad.

Darllen yn Saesneg

ymddygiad sy’n rheoli neu’n gorfodi

coercive control

Patrwm o weithredoedd fel bygythiadau, bychanu, brawychu, ynysu a monitro, a ddefnyddir i niweidio, cosbi neu ddychryn person a’i wneud yn ddibynnol. Mae’n cymryd rhyddid person a’i ymdeimlad o bwy ydyw. Pan fydd yn bodloni’r prawf cyfreithiol, mae’n drosedd.

Darllen yn Saesneg

cam-drin economaidd

economic abuse

Ymddygiad sy’n cael effaith andwyol sylweddol ar allu person i gael, defnyddio neu gadw arian neu eiddo arall, neu i gael nwyddau neu wasanaethau (Domestic Abuse Act 2021, adran 1). Mae enghreifftiau’n cynnwys rheoli incwm, cronni dyled yn enw’r dioddefwr, ei atal rhag gweithio, a gwrthod talu am hanfodion.

Darllen yn Saesneg

gaslighting

gaslighting

Manipwleiddio rhywun i amau ei gof, ei ganfyddiad neu ei bwyll ei hun, er enghraifft drwy wadu pethau a ddigwyddodd neu fynnu bod y person yn “rhy sensitif”.

Darllen yn Saesneg

love bombing

love bombing

Llethu rhywun â sylw, anwyldeb, anrhegion a gweniaith yn gynnar mewn perthynas, er mwyn ennill ymddiriedaeth ac ymrwymiad yn gyflym. Mae’n aml yn dod cyn i’r rheolaeth ddechrau.

Darllen yn Saesneg

DARVO

DARVO

Deny, Attack, Reverse Victim and Offender (gwadu, ymosod, gwrthdroi’r dioddefwr a’r troseddwr). Ymateb lle mae’r camdriniwr yn gwadu’r gamdriniaeth, yn ymosod ar y person sy’n codi’r mater, ac yn honni mai ef yw’r gwir ddioddefwr.

Darllen yn Saesneg

trauma bond

trauma bond

Ymlyniad emosiynol cryf at gamdriniwr, sy’n ffurfio drwy gylchoedd o gam-drin ac anwyldeb sy’n digwydd dro ar ôl tro. Gall wneud gadael yn anodd iawn, hyd yn oed pan fydd y person yn gwybod bod y berthynas yn niweidiol.

Darllen yn Saesneg

gorchymyn rhag molestu

non-molestation order

Gorchymyn gan y llys teulu sy’n atal rhywun rhag defnyddio trais neu fygwth trais, neu rhag eich brawychu, aflonyddu arnoch neu’ch poeni chi neu blentyn (Family Law Act 1996, adran 42). Mewn achosion brys, gellir ei wneud heb roi gwybod i’r person arall ymlaen llaw, ac nid oes ffi llys. Mae torri’r gorchymyn heb esgus rhesymol yn drosedd, gyda dedfryd uchaf o bum mlynedd.

Darllen yn Saesneg

gorchymyn anheddu

occupation order

Gorchymyn gan y llys teulu sy’n penderfynu pwy all fyw yn y cartref, a gall wahardd camdriniwr o’r cartref neu o’r ardal o’i gwmpas, hyd yn oed os yw’n berchen ar y cartref neu’n ei rentu (Family Law Act 1996, adrannau 33 i 38). Gellir atodi pŵer arestio (power of arrest) iddo.

Darllen yn Saesneg